رده بندی لوله چیست و رده های مختلف چه تفاوتی دارند؟ + نحوه محاسبه رده لوله
رده بندی لوله و رده لوله تعیین‌کننده ضخامت دیواره لوله‌ها در صنایع مختلف است که با یک معیار عددی خاص تعیین می‌شود. به عبارتی می‌توان گفت که رده هر لوله میزان ضخامت آن را نشان می‌دهد. از آنجا که ضخامت لوله ارتباط مستقیمی هم با وزن دارد، بنابراین با بالارفتن رده، وزن محصول زیاد خواهد شد؛ برای همین صنعتگران به رده لوله‌های متناسب با نیاز پروژه خود توجه ویژه‌ای دارند.
رده لوله برای انواع لوله‌ها از جمله لوله پلی اتیلن، پلیکا و … استفاده می‌شود. تنوع رده‌ها در انواع این محصولات باعث شده تا کاربرد‌های مختلفی در صنایع گوناگون داشته باشند. شما می‌توانید این محصولات را متناسب با ضخامت مورد نظر خود از مراکز عرضه آنها تهیه کنید.
ما در این مقاله می‌خواهیم درباره اینکه رده بندی لوله چیست و نحوه محاسبه رده لوله‌ها صحبت کنیم.
رده لوله چیست؟
اگر در دنیای ساخت‌و‌ساز و لوله‌کشی فعالیت می‌کنید، حتماً تا به الان نام لوله مانیسمان رده 80 یا محصولاتی با رده‌های مختلف را شنیده‌اید. شاید برایتان سوال پیش آمده که رده لوله چیست؟ رده در واقع همان عدد اسکجول است. سازمان استانداردسازی آمریکا (ANSI) در سال 1939 عدد اسکجول را به‌عنوان جایگزینی برای روش وزنی گروه‌بندی لوله‌ها معرفی کرد که این روز‌ها این عدد را با عنوان رده می‌شناسند.
استفاده عدد اسکجول نسبت به شاخص وزنه لوله بیشتر است. با وجود این معیار به راحتی می‌توانید در زمان خرید محصولی متناسب با نیاز و نوع پروژه خود خریداری کنید.
عدد اسکجول ارتباط مستقیمی با میزان ضخامت لوله‌ها دارد. در واقع با بیشترشدن این عدد، ضخامت این محصولات هم بیشتر می‌شود.
نحوه محاسبه رده لوله
لوله‌ها با سطح مقطعی گرد تولید می‌شوند و برای دستیابی به عدد تقریبی رده آنها باید از فرمول خاصی استفاده کنید. برای محاسبه رده لوله پلیکا و محصولات مشابه دیگر طبق این فرمول پیش بروید:
مرحله 1
در مرحله اول باید قطر میله تبدیل به میلی‌متر شود. در صورت اندازه‌بودن قطر با میلی‌متر استفاده از فرمول راحت تر می‌شود.
مرحله 2
در مرحله 2 از نحوه محاسبه رده لوله گالوانیزه یا سایر لوله‌ها باید به محیط لوله دست پیدا کنید. برای دستیابی به این ابعاد باید از فرمول دایره کمک بگیرید. فرمول دایره به این شرح است:
محیط دایره = قطر دایره * عدد پی یا همان 3.14
مرحله 3
از طریق این فرمول باید وزن لوله را به دست آورید:
محیط لوله * ضخامت لوله * طول لوله * 7.85
در این فرمول طول بر حسب متر و ضخامت بر حسب میلی‌متر است.
معرفی جدول رده بندی لوله ها و تفاوت های آنها با هم
بر اساس استاندارد‌های ارائه‌شده برای انواع لوله مثل لوله گالوانیزه از چندین رده مختلف استفاده می‌کنند که در این جدول آنها را بررسی می‌کنیم:
| نام رده | ویژگی‌ها |
| رده 5 | به کوچکترین مقدار رده لوله‌ها رده 5 می‌گویند که بیانگر برابر‌بودن ضخامت لوله با 5 میلی‌متر است. |
| رده 10 | لوله‌هایی با رده 10 ضخامت و مقاومت کافی دارند. |
| رده 20 | محصولات رده 20 مثل لوله مانیسمان رده 20 شکل بدون درز و یکدستی دارند و ضخامت آنها نیز برابر با 20 است. |
| رده 40 | قطر خارجی لوله‌های رده 40 برابر با 40 است. این محصولات قطر داخلی متنوعی دارند و جزء پرفروش‌ترین محصولات بازار شناخته می‌شوند. |
| رده 60 | در ساخت این محصولات از هیچ درز و جوشی استفاده نمی‌شود. از جمله ویژگی‌های این لوله‌ها می‌توان به استحکام بالای آنها اشاره کرد. |
| رده 80 | انواع لوله‌های رده 80 معمولاً در پالایشگاه‌ها استفاده می‌شوند و ضخامت و مقاومت بالایی دارند. |
| رده 100 | این محصولات با ضخامت بالایی تولید می‌شوند و انواع مدل‌های آن قطر داخلی متنوعی دارند. |
| رده 120 | با بیشتر شدن رده لوله‌ها تا رده 120 قطر داخلی آنها هم افزایش پیدا می‌کند. |
| رده 140 | این لوله‌ها معمولاً در صنایع مختلف استفاده می‌شوند و از استحکام بالایی هم برخوردارند. |
| رده 160 | در بین انواع لوله‌ها، این محصولات معمولاً بیشترین میزان ضخامت را دارند و به‌عنوان محصولی امن و مطمئن شناخته می‌شوند. |
تفاوت انواع رده لوله‌ها با هم در میزان ضخامت و قطر داخلی آنها است که با افزایش رده بیشتر می‌شوند.
انواع استاندارد رده بندی لوله
انواع لوله مانیسمان رده 40 یا محصولات مشابه بر اساس برخی استاندارد‌ها رده بندی می‌شوند. این استاندارد‌ها به‌صورت از پیش تعیین شده هستند و کیفیت محصول را نشان می‌دهند. اگر لوله‌ای برخلاف این استاندارد‌ها بود، گزینه‌ای مناسب برای خرید نیست. انواع استاندارد‌های رده بندی لوله‌ها شامل این موارد می‌شوند:
- استاندارد API: از این استاندارد برای خط لوله API 5L استفاده می‌کنند.
- استاندارد ASME: از این استاندارد برای لوله‌های بدون درز و جوش استفاده می‌کنند
رده لوله استیل چیست؟
انواع لوله استیل محصولاتی تولید شده بر پایه آهن هستند که با حدود 2 درصد کربن ساخته می‌شوند و گاهی آنها را با نام لوله‌های فولادی هم می‌شناسند. میزان سختی این محصولات را میزان کربن استفاده‌شده در آنها تعیین می‌کند. با بیشتر شدن مقدار کربن در مواد اولیه این محصول می‌توان انتظار افزایش مقاومت آن را داشت.
شما می‌توانید لوله‌های استیل را با گرید‌های 304،310،316 و 321 از تولیدکننده‌ها بخرید. ضخامت این لوله‌ها هم بین 0.8 تا 1.8 میلی‌متر تعیین می‌شود. رده لوله‌های استیل یکی از فاکتور‌های تعیین‌کننده ضخامت آنهاست، چون در این زمینه موارد دیگری مثل ترکیب کربن و کروم به کاررفته هم تاثیر بگذارد.
رده لوله‌های استیل در صنعت یکی از نکات مهم مورد توجه بسیاری از صنعتگران است. اگر عبارت رده بندی لوله های فولادی را شنیدید، در واقع به همان رده لوله های استیل اشاره دارد.
رده لوله مانیسمان چیست؟
انواع لوله مانیسمان در واقع همان لوله‌های استیل منتهی بدون هیچ درز یا جوشی هستند که به‌صورت یکپارچه تولید می‌شوند و کیفیت بالایی دارند. از این محصولات می‌توان به‌صورت همزمان در مصارف خانگی یا صنعتی هم استفاده کرد. رده لوله مانیسمان مانند انواع محصولات مشابه از 5 تا 160 تعیین می‌شود. شما می‌توانید متناسب با نیاز خود یک یا چند مورد از رده‌های این محصول را برای تکمیل مراحل لوله‌کشی پروژه‌تان خریداری کنید.
رده بندی لوله، نکته‌ای مهم در صنعت
با علم بر اینکه رده بندی لوله چیست و با آگاهی از تفاوت انواع رده‌های لوله‌های مختلف می‌توانید متناسب با پروژه پیش رو از لوله‌هایی با ضخامت مناسب استفاده کنید. در این زمینه پیشنهاد می‌دهیم که حتماً از یک کارشناس حرفه‌ای هم کمک بگیرید تا با تکیه بر علم و مهارت خود در زمینه انتخاب بهترین رده لوله‌ها به شما کمک کند.
